མཐོ་བའི་-སྟོབས་ཤུགས་དང་གྱོན་ཆས་-འགོག་ཐུབ་པའི་ལྕགས་རིགས་ཐོན་རྫས་ཅིག་འབདཝ་ལས་ དེང་སང་གི་བཟོ་གྲྭ་དང་ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་ནང་ ཐགསཔ་གིས་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན། ལྕགས་ཐག་མགུ་བསྒྱིར་བའི་ ཐགཔ་ལེ་ཤ་ཅིག་ལས་ བཟོ་ཡོདཔ་ལས་ འདི་ལུ་ འཐེན་ཤུགས་དང་ བསྒྱུར་བཅོས་ དེ་ལས་ ཟད་འགྲོ་ཚུ་ བཀག་ཐབས་འབད་ཚུགས་པའི་ ནུས་པ་ཡོདཔ་ལས་ ལཱ་གི་ས་སྒོ་མ་འདྲཝ་ཚུ་ནང་ ཁྱབ་ཆེཝ་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། རྩོམ་ཡིག་འདི་ནང་ ཐགསཔ་གི་ལག་ལེན་ངོ་མ་དང་ བཟོ་གྲྭ་ཁང་མ་འདྲཝ་ཚུ་ནང་ གལ་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་ཚུ་ ཁ་གསལ་སྦེ་ བརྟག་ཞིབ་འབད་ནི་ཨིན།
I. བཟོ་སྐྲུན་དང་བཟོ་སྐྲུན་འཕྲུལ་ཆས།
བཟོ་བསྐྲུན་དང་བཟོ་རིག་འཕྲུལ་ཆས་ལས་ཁུངས་ནང་ ཐགསཔ་འདི་ ལྗིད་ཚད་-འབག་མི་གི་ཆ་ཤས་ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། འདི་ཡང་ སྤྱིར་བཏང་ལུ་ ཅ་ཆས་ལྗིད་ཅན་ཚུ་ འཐུ་ནི་དང་སྐྱེལ་འདྲེན་འབད་ནི་གི་དོན་ལུ་ ཀྲེན་དང་ ཀ་རིང་འཕྲུལ་འཁོར་ དེ་ལས་ གློག་འཐེན་འཕྲུལ་ཆས་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན། འདི་ཡང་ གནམ་གྲུ་ནང་ལུ་ ལཱ་འབད་ནི་དང་ ལྗིད་ཅན་ཚུ་ འཐེན་ནིའི་དོན་ལུ་ ཐགསཔ་འདི་ གདམ་ཁ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ཆ་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ འདི་གིས་ གནམ་མེད་ས་མེད་ མཐོ་དྲགས་སྦེ་ འཐེན་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་མ་ཚད་ ཐང་ཆད་ཚུགས་པའི་ ནུས་པ་ཡང་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ བཏོན་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས། དེ་མ་ཚད་ ཟམ་བཟོ་སྐྲུན་དང་ མཐོ་ཚད་-སྒྲིང་ཁྱིམ་བཟོ་སྐྲུན་ནང་ ལས་འགུལ་གྱི་ཉེན་སྲུང་དང་ བརྟན་ཏོག་ཏོ་བཟོ་ཐབས་ལུ་ གནས་སྐབས་ཀྱི་ རྒྱབ་སྐྱོར་དང་ འཐེན་ཤུགས་ཀྱི་ ལམ་ལུགས་སྦེ་ ཐགསཔ་ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་པས།
II. གཏེར་ལས་དང་ལྕགས་རིགས་བཟོ་ལས།
ས་གཏེར་དང་ལྕགས་རིགས་བཟོ་གྲྭ་ཚུ་གིས་ ཐགསཔ་གི་སྒྲིང་སྒྲིང་དང་ གྱོན་ཚུགས་པའི་ བཀག་ཐབས་ལུ་ མཁོ་འདོད་སྦོམ་སྦེ་ར་ བཀལཝ་ཨིན། ས་གཏེར་གྱི་ ཡར་འཐེན་ལམ་ལུགས་ནང་ རྡོ་སོལ་དང་ ཅ་ཆས་ དེ་ལས་ མི་སྣ་ཚུ་ སྐྱེལ་འདྲེན་འབད་ནི་གི་དོན་ལུ་ ཐགཔ་གི་ཐགསཔ་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན། ཁོང་གི་བློ་གཏད་ཅན་འདི་ ས་གཏེར་གྱི་ཉེན་སྲུང་དང་ ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ ཇོན་ཐངས་དང་ ཐད་ཀར་དུ་འབྲེལ་བ་ཡོདཔ་ཨིན། ལྕགས་རིགས་བཟོ་གྲྭ་ནང་ དྲོད་ཚད་མཐོ་བའི་མཐའ་འཁོར་ནང་ ཅ་ཆས་འཛིན་སྐྱོང་འཐབ་ནིའི་དོན་ལུ་ ཐགཔ་གི་ཐགཔ་འདི་ འཕྲལ་འཕྲལ་རང་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན། དམིགས་བསལ་གྱི་དྲོད་ཚད་མཐོ་བའི་-ཐགསཔ་ དཔེར་ན་ ལྕགས་རིགས་ཐགསཔ་བཟུམ་གྱི་ ཐགསཔ་ཚུ་གིས་ གནས་སྟངས་ཚབས་ཆེན་གྱི་འོག་ལུ་ འཕྲུལ་རིག་གི་ཁྱད་ཆོས་ཚུ་ བརྟན་ཏོག་ཏོ་སྦེ་ བདག་འཛིན་འཐབ་སྟེ་ ཐོན་སྐྱེད་འཕྲོ་མཐུད་དེ་ ཐོན་སྐྱེད་འབད་ནི་ལུ་ ངེས་གཏན་བཟོཝ་ཨིན།
III. མཚོ་ཐོག་དང་གྲུ་གཟིངས་བཟོ་སྐྲུན་བཟོ་རིག།
མཚོ་གྲུ་དང་གྲུ་བཟོ་སྐྲུན་གྱི་ལས་སྡེ་ཚུ་ནང་ཡང་ ཐགསཔ་འདི་ ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། གྲུ་བཙུགས་སའི་ལམ་ལུགས་དང་ བཙུགས་སའི་ཐིག་ དེ་ལས་ ཡར་འཐེན་འཕྲུལ་ཆས་ཚུ་ག་ར་ བློ་གཏད་ཅན་གྱི་ ཚ་གྱང་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་དོན་ལུ་ ཐགཔ་གི་ཐགཔ་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ཨིན། མཚོ་ཁའི་སྟེགས་བུ་དང་ མཚོ་འོག་ཐགསཔ་བཙུགས་ནིའི་ལཱ་ཚུ་ཡང་ མཐོ་དྲགས་-གྱི་ཐགསཔ་ཚུ་ལུ་བརྟེན་དགོཔ་ཨིན། དེ་མ་ཚད་ ལྕགས་རིགས་ཀྱི་ ཐགཔ་ཚུ་ ཟད་འགྲོ་བཏང་ཚུགས་པའི་ ནུས་པ་ཡོདཔ་ལས་ མཚོ་ཆུའི་མཐའ་འཁོར་ནང་ ཡུན་རིངམོ་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཉམས་བཅོས་ཀྱི་ཟད་འགྲོ་མར་ཕབ་འབད་དེ་ ཞབས་ཏོག་གི་ དུས་ཡུན་ཡང་ ཡར་སེང་འབད་ཚུགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།
IV. འགྲིམ་འགྲུལ་དང་གློག་སྐས་ལས་རིགས།
སྐྱེལ་འདྲེན་དང་ གློག་ཐོག་བཟོ་གྲྭ་ཚུ་ནང་ཡང་ གློག་ཐག་གིས་ ཁག་ཆེ་བའི་འགན་ཁུར་འབགཔ་ཨིན། རེ་ལི་ལམ་ལུགས་ནང་ ཅ་ཆས་སྐྱེལ་འདྲེན་འབད་མི་ རེ་ལི་ཚུ་གི་ བཀག་ཆ་དང་ བཀག་ཆ་ལམ་ལུགས་ནང་ ཐགཔ་གི་ཐགསཔ་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན། སྣུམ་འཁོར་བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་ནང་ལུ་ འཕྲུལ་ཆས་བཟུམ་གྱི་ ལྗིད་ཅན་གྱི་ཆ་ཤས་ཚུ་ འཐུ་ནི་གི་དོན་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན། གློག་ཐོག་བཟོ་གྲྭ་འདི་གིས་ གློག་ཐོག་སྣུམ་འཁོར་ཚུ་ ཀེར་ལངས་སྦེ་ ཡར་འཐེན་ནི་དང་ མར་ཕབ་འབད་ནི་གི་དོན་ལུ་ ལྕགས་ཐགསཔ་ལུ་ ཤུགས་སྦེ་ར་ བརྟེན་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཉེན་སྲུང་གི་གནས་ཚད་འདི་ གནམ་མེད་ས་མེད་ དམ་དྲག་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན། མང་-ལྕགས་ཐག་ཐགསཔ་འདི་ སྤྱིར་བཏང་ལུ་ ལྗིད་ཚད་བཀྲམ་སྤེལ་འབད་ནི་དང་ འགྲུལ་པ་ཉེན་སྲུང་འབད་ནི་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན།
V. ལུས་རྩལ་དང་སྤྲོ་གསེང་།
བཟོ་གྲྭའི་ལག་ལེན་ལས་ལྷག་སྟེ་ ལྕགས་ཐག་འདི་ རྩེད་རིགས་དང་ སྤྲོ་བའི་ལས་རིམ་ཚུ་ནང་ཡང་ ལག་ལེན་འཐབ་ཚུགསཔ་ཨིན། དཔེར་ན་ རྡོ་གཅལ་དང་ ཆུ་གཡུར་བཟུམ་གྱི་ རྩེད་རིགས་མཐོ་ཤོས་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་མི་ ཉེན་སྲུང་གི་ཐགསཔ་ཚུ་ ལག་ལེན་འཐབ་མི་ཚུ་གི་ཉེན་སྲུང་ལུ་ ངེས་གཏན་བཟོ་ཐབས་ལུ་ འཕྲལ་འཕྲལ་སྐབས་ ལྕགས་ཐགསཔ་ ཡང་ན་ ཀམ་པོ་སིཊ་ཕའི་བཱར་ཚུ་ལས་ བཟོཝ་ཨིན། ལྕགས་ཐག་འདི་ཡང་ འཁྲབ་སྟེགས་ཀྱི་ཅ་ཆས་དང་ ཐགཔ་གི་ལམ་ དེ་ལས་ སྤྲོ་སྟོན་གྱི་ བང་རྒྱུག་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ བརྟན་ཏོག་ཏོ་སྦེ་ རྒྱབ་སྐྱོར་དང་ འཐེན་ཤུགས་བྱིནམ་ཨིན་པས།
འཕྲུལ་རིག་གི་ཁྱད་ཆོས་དང་ མཐུན་སྒྲིག་འབད་ཚུགས་པའི་ ལྕགས་ཐག་ཚུ་གིས་ བཟོ་བསྐྲུན་དང་ ས་གཏེར་ མཚོ་གྲུའི་བཟོ་རིག་ དེ་ལས་ སྐྱེལ་འདྲེན་ཚུ་རྩིས་ཏེ་ ལཱ་གི་ས་སྒོ་མ་འདྲཝ་ཚུ་ནང་ འགན་ཁུར་གཙོ་བོ་ཅིག་ འབགཔ་ཨིན་པས། དངོས་པོའི་ཚན་རིག་ནང་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་བའི་བསྒང་ལས་ ལྕགས་ཐག་གི་རིགས་མ་འདྲཝ་དང་ ལཱ་འབད་ཐངས་ཚུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ ཡར་དྲག་བཏང་དོ་ཡོདཔ་ལས་ དེ་ཚུ་གི་ ལག་ལེན་འདི་ མཐོ་རིམ་{{༡}}མཐའ་མའི་བཟོ་བསྐྲུན་དང་ ནུས་ཤུགས་གསརཔ་བཟུམ་གྱི་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་བའི་བསྒང་ཡོད་མི་ ལཱ་གི་ས་སྒོ་ཚུ་ནང་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ རྒྱ་སྐྱེད་འགྱོ་ནི་ཨིན་མས། བཟོ་གྲྭའི་ཐོན་སྐྱེད་དང་ ཡང་ན་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་ནང་ ལྕགས་ཐག་ཚུ་ བློ་གཏད་ཅན་དང་ ཐུབ་ཚད་ཅན་གྱི་ དེང་སང་གི་མི་སྡེ་ནང་ མེད་ཐབས་མེད་པའི་ ཅ་ཆས་ཅིག་ལུ་ འགྱུར་ཡོདཔ་ཨིན་པས།
